عفونت خون (سپسیس) درکودکان و نوزادان:علت و درمان

سپسیس زمانی اتفاق می‌افتد که گسترش یک عفونت باعث می‌شود بدن کودک شما به شدت در برابر میکروب‌ها واکنش نشان دهد. سیستم دفاعی کودک شما به طور معمول برخی مواد شیمیایی را برای مبارزه با عفونت در منطقه آلوده آزاد می‌کند. وقتی عفونت گسترش می‌یابد، مواد شیمیایی در سراسر بدن کودک شما آزاد می‌شوند. مواد شیمیایی باعث التهاب و لخته شدن عروق خونی می‌شوند. اغلب کنترل این لخته شدن دشوار است. التهاب و لخته شدن باعث کاهش جریان خون و اکسیژن به اندام‌های کودک شما می‌شود که این اتفاق ممکن است اندام‌های کودک شما را به طور کامل از کار بیاندازد. سپسیس یک عارضه اورژانسی تهدید کننده زندگی است.

سپسیس (عفونت خونی) در کودکان خصوصا نوزادان تازه متولد شده یک بیماری بسیار خطرناک به شمار می‌رود. به دلیل ضعیف بودن دستگاه ایمنی در بدن کودکان و نوزادان، بدن توانایی مقابله با میکروارگانیسم‌ها را ندارد به همین دلیل عفونت سریع در همه‌ی قسمت‌های بدن پخش می‌شود و همه بدن را فرا می‌گیرد .در صورت مشاهده‌ی هر کدام از علائم مربوط به سپسیس بایستی کودک مورد ارزیابی پزشک متخصص اطفال قرار بگیرد و در صورت تشخیص وجود بیماری در کودک،  تحت درمان و مراقبت قرار بگیرد. مشاورین و متخصصان ما در کلینیک اطفال امید   آماده پاسخگویی به کلیه‌ی سوالات شما در زمینه بیماری سپسیس هستند. به منظور رزرو نوبت و یا مشاوره  با متخصصین ما با شماره‌های ۰۲۱۸۸۸۹۸۴۴۰ و ۰۲۱۸۸۸۹۸۴۴۱ تماس بگیرید.

اگرچه باكتري‌ها از شايع‌ترين علل عفونت‌هاي خوني هستند، ويروس‌ها يا قارچ‌ها نيز مي‌توانند به خون وارد شوند. کودک شما ممکن است عفونت خون را از یکی از روش‌های زیر دریافت کند.

  • زخم‌های باز، ساییدگی یا بریدگی‌هایی که برای مدت طولانی درمان نشده‌اند، می‌توانند به ورود باکتری‌های استافیلوکوک اورئوس به جریان خون منجر شوند و باعث عفونت در جریان خون شوند.
  • کودکان نوپا و نوزادانی که واکسینه نشده‌اند بسیار حساس به عفونت‌های خونی هستند.
  • سپسیس نوزادان می‌تواند از مادر آلوده به نوزاد منتقل شود. گاهی قرار گرفتن طولانی مدت در بیمارستان‌ها می‌تواند به عفونت‌های خون منجر شود.
  • کودکان همچنین ممکن است به علت عفونت ادراری، پنومونی، عفونت گوش (و همچنین گاهی مننژیت) به سپسیس مبتلا شوند.
  • باکتری‌های مننگوکوک ممکن است سبب سپتی سمی یا سپسیس مننگوکوک در نوزادان، کودکان نوپا و کودکان جوان شوند.
  • تغذیه نامناسب و سیستم ایمنی ضعیف می‌تواند یک کودک را به عفونت‌های خونی آلوده کند.

عوامل خطر


  • سن کمتر از ۱ سال
  • عفونت در هر جایی از بدن کودک شما، به خصوص خون یا دستگاه ادراری
  • مداوا در یک بیمارستان برای یک بیماری جدی یا داشتن کاتتر کار گذاشته شده در بدن
  • تولد قبل از ۳۷ هفته یا تولد بیش از ۱۸ ساعت پس از پاره شدن کیسه آب مادر
  • عفونت در جفت یا رحم مادر هنگام بارداری
  • سیستم ایمنی ضعیف ناشی از یک بیماری دراز مدت یا دارو
  • مشکلات قلبی، سوختگی‌های وسیع یا وارد شدن چندین آسیب
  • جراحی اخیر

علائم و نشانه‌ها


 بلافاصله بعد از مشاهده هر‌یک از موارد زیر با مراقبت‌های پزشکی را آغاز کنید:

  • ضربان قلب سریع یا نامنظم
  • ضعف تنفس، تنفس سریع و یا مکث در تنفس
  • سرگیجه، از دست دادن هوشیاری یا تشنج
  • پوست سرد، رنگ پریده یا چسبناک
  • لرزش یا تکان خوردن شدید
  • تب یا دمای بدن بسیار پایین
  • درد شدید
  • جوش
  • ضعف، نق نق کردن شدید یا غذا خوردن ضعیف
  • ادرار بسیار کم یا عدم ادرار (پوشک با رطوبت کمتر از حد معمول)

تشخیص


درمان سپسیس ممکن است برای شناسایی محل عفونت و نوع میکروارگانیسمی که باعث عفونت می‌شود، نیاز به کمک داشته باشد. درمان سرپایی ممکن است شامل موارد زیر باشد:

  • آزمایش خون
  • پونکسیون کمری (Lumbar puncture) که بزل نخاع نیز نامیده می‌شود. این روش دربرگیرنده یک سوزن مخصوص است که در قسمت پایین کمر، به داخل کانال نخاعی قرار می‌گیرد. این ناحیه اطراف نخاع است. سپس فشار داخل کانال نخاعی و مغز اندازه گیری می‌شود. ممکن است مقدار کمی مایع مغزی نخاعی (CSF) برداشته شود و برای آزمایش فرستاده شود تا این آزمایش تعیین کند که آیا یک عفونت یا سایر مشکلات وجود دارند یا خیر. CSF مایعی است که مغز و نخاع کودک شما را شستشو می‌دهد.
  • کشت خون
  • کشت ادرار. نمونه گیری این روش ممکن است به وسیله یک کاتتر یا گاهی اوقات با شیر سوپوروبیک، تزریق سوزن از طریق شکم به مثانه حاصل شود.
  • کشت مایعات از داخل لوله و کاتتری که به نوزاد وارد شده است
  • اشعه ایکس. این یک آزمایش تشخیصی است که از پرتوهای انرژی الکترومغناطیسی نامرئی برای تولید تصاویری از بافت‌ها، استخوان‌ها و اندام‌های داخلی بر روی فیلم استفاده می‌کند.

درمان


اگر سپسیس باعث از کار انداختن کامل یک یا چند اندام شود، ممکن است درمان‌های متعددی مورد نیاز باشد. درمان اغلب در اتاق اورژانس آغاز شده و در بخش مراقبت‌های ویژه یا بخش مراقبت بیمارستان ادامه می‌یابد. کودک شما ممکن است به هر یک از موارد زیر نیاز داشته باشد:

  • داروها برای درمان عفونت به بیمار داده می‌شوند. داروها ممکن است برای افزایش فشار خون و جریان خون به اندام‌های بیمار به کودک شما داده شوند. همچنین ممکن است داروها برای کنترل ضربان قلب کودک یا سطح قند خون او یا برای جلوگیری از لخته شدن خون استفاده شوند.
  • برای رهایی از عفونت، ممکن است برداشتن یا تغییر کاتتر یا تخلیه آن مورد نیاز باشد.
  • مایعات IV ممکن است برای درمان یا جلوگیری از کم آبی استفاده شود. مایعات IV همچنین باعث افزایش جریان خون به اندام کودک شما می‌شود و فشار خون خود را افزایش می‌دهد.
  • اگر میزان اکسیژن خون کودک شما پایین تر از حد مجاز باشد ممکن است اکسیژن مورد نیاز باشد.
  • دستگاه تهویه ابزاری است که کودک به شما اکسیژن می‌رساند و وقتی که او نمی‌تواند نفس بکشد، برای او نفس می‌کشد. یک لوله تراشه (ET) داخل دهان یا بینی کودک شما قرار می‌گیرد و به دستگاه تهویه وصل می‌شود.
  • اگر خونریزی اتفاق افتد یا سطح پلاکت کاهش یابد، ممكن است تزریق خون لازم باشد. این مورد ممکن است در سپسیس شدید رخ دهد.
  • اگر کلیه‌های کودک شما به طور کامل متوقف شوند یا در معرض سپسیس قرار بگیرند، ممکن است دیالیز مورد نیاز باشد. دیالیز روشی برای حذف مواد شیمیایی، زباله‌ها و مایع اضافی از خون کودک شما است.
  • برای درمان مشکلات ناشی از سپسیس، ممکن است جراحی مورد نیاز باشد. این ممکن است شامل حذف توده یا بافت آلوده باشد.

پیشگیری


  • از ارائه دهنده خدمات بهداشتی کودک خود در مورد واکسن‌ها بپرسید. واکسن‌ها می‌توانند به جلوگیری از برخی عفونت‌هایی که ممکن است منجر به سپسیس شود، کمک کنند. ارائه دهنده خدمات بهداشتی کودک شما، واکسن‌های مورد نیاز کودک در هر سنی را برای شما توضیح می‌دهد. هر ساله برای کودک خود یک شات واکسن آنفلوآنزا تزریق کنید.
  • با توجه از زخم‌ها و بریدگی‌های فرزندتان مراقبت کنید. زخم و بریدگی کودک خود را تمیز و خشک نگه دارید. بانداژ زخم‌ها را هنگامی که مرطوب یا کثیف می‌شوند، عوض کنید. اگر علائم عفونت زخم را مشاهده کردید، بلافاصله به مراقب بهداشتی کودک خود اطلاع دهید. این علائم عبارتند از قرمزی، حرارت، تورم، یا چرک.
  • از کاتتر تخلیه یا IV کودک خود با توجه مراقبت کنید. از ارائه کننده مراقبت‌های بهداشتی فرزند خود در مورد چگونگی مراقبت از لوله یا IV کاتتر کودک خود سوال کنید. مراقبت درست از این دستگاه‌ها می‌تواند به جلوگیری از عفونت کمک کند.
  • دست‌های خود و فرزندتان را مداوم بشویید.

این موارد می‌تواند به کاهش خطر ابتلا به عفونت کودک شما کمک کند. دستان کودک خود را قبل از غذا خوردن، بشویید. همچنین پس از دستشویی رفتن دستان کودک خود را بشوید. قبل از اینکه غذای کودک را تهیه کنید، دستان خود را بشویید. پس از استفاده از دستشویی، دستهای خود را نیز بشویید. شما و فرزندتان باید از صابون و آب و یا شوینده‌های پایه الکلی استفاده کنید.