تشخیص خطرناک بودن استفراغ خونی نوزادان با توجه به رنگ و میزان خون

استفراغ خونی

برگشت محتویات معده به همراه خون (یا بالا آوردن خون به تنهایی)، استفراغ خونی یا هماتمز نام دارد. وجود خون در استفراغ بسیار ناخوشایند می‌باشد، ولی گاهی در اثر دلایل جزئی ایجاد می‌شود. این موارد شامل بلعیدن خون در اثر آسیب‌دیدگی دهان یا در اثر خونریزی بینی می‌باشند. استفراغ خونی می‌تواند در اثر عارضه‌های شدیدی مانند صدمات اعضای داخلی بدن، خونریزی اندام‌ها یا پارگی اندام‌های بدن ایجاد شود. رنگ این نوع استفراغ قهوه‌ای، قرمز تیره یا قرمز روشن می‎باشد. خون قهوه‌ای معمولا شبیه استفراغ پودر قهوه می‌باشد. رنگ استفراغ خونی می‌تواند نشان‌دهنده علت و شدت خونریزی باشد. برای مثال خون تیره معمولا نشان می‌دهد که منشأ خونریزی دستگاه گوارش فوقانی مانند معده می‌باشد. خون تیره معمولا حاکی از خونریزی مداوم با سرعت کمتر می‌باشد. خون به رنگ قرمز روشن نشان‌دهنده خونریزی شدید است که منشأ آن مری یا معده می‌باشد. این نوع خون حاکی از خونریزی سریع می‌باشد. رنگ خون در استفراغ همیشه نشان‌دهنده منبع و شدت خونریزی نیست ولی بایستی سریعا بوسیله پزشک اطفال بررسی شود.

هموپتیزی در نوزادان زمانی است که نوزاد خون یا خلط خونی سرفه می‌کند. هماتمز یا استفراغ خونی در نوزدان برای والدین نگران‌کننده می‌باشد. پزشکان نمی‌توانند دقیقا تشخیص دهند که این عارضه باعث وجود خود در استفراغ شده است یا خیر. ولی نباید خطر وجود خون در استفراغ را نادیده گرفت. هموپتیزی زمانی ایجاد می‌شود که در داخل ریه‌های نوزاد مشکلی وجود داشته باشد.  برای مثال امکان دارد نایژه‌ها، حنجره یا نای آسیب دیده باشد. اگر سن نوزاد بالاتر باشد، احتمال دارد سرطان وجود داشته باشد. دلیل هرچه که باشد، استفراغ خونی یک فوریت پزشکی است. توصیه می‌شود که روند درمان هرچه سریع‌تر آغاز شود تا علت این عارضه نیز مشخص شود.

با مشاهده خون در استفراغ نوزاد خود، در اسرع وقت به پزشک اطفال مراجعه کرده و برای درمان استفراغ خونی نوزادان خود اقدام کنید. متخصصان کودکان و نوزادان در کلینیک تخصصی امید بهترین راه‌های درمان را برای فرزندان شما به ارمغان می‌آورند. جهت مشاوره و یا رزرو نوبت قبلی با شماره‌های  ۰۲۱۸۸۸۹۸۴۴۰ و ۰۲۱۸۸۸۹۸۴۴۱  تماس بگیرید.

دلایل احتمالی استفراغ خونی نوزادان


این عارضه دلایل مختلفی دارد، ولی به جای حدس و گمان و نگرانی از وضعیت نوزاد وجود تب، ورم شکم یا خواب‌آلودگی را در نوزاد بررسی کنید. در اینجا دلایل احتمالی وجود خون در استفراغ بررسی می‌شوند.

بلعیدن خون مادر

ابتدا بررسی کنید که آیا لکه‌های قرمزی که شبیه کک و مک می‌باشند در نوزاد وجود دارند یا خیر. بزاق نوزاد (شامل آب دهان و استفراغ) نیز احتمالا ته رنگ صورتی دارد. در صورت مشاهده این علائم احتمالا نوزاد خون مادر را بلعیده است. به این معنی که خون از مادر می‌باشد یا احتمالا خون از سینه مادر هنگام شیردهی به نوزاد منتقل شده است.

رفلاکس شدید

استفراغ نوزادان امر تعجب‌آوری نیست. ولی گاهی هنگام استفراغ یا رفلاکس پارگی کوچکی در یکی از رگ‌های خونی مری نوزاد ایجاد می‌شود.

اختلال انعقاد خون

در صورت زایمان خانگی، امکان دارد تزریق ویتامین K برای نوزاد انجام نشود. بنابراین بهتر است زایمان در بیمارستان انجام شود تا مراقبت‌های لازم صورت گیرد.

لوله بینی- معده‌ای

چنانچه بر روی لوله بینی-معده‌ای جراحی یا درمان دیگری صورت گرفته باشد، امکان دارد این لوله دچار آسیب‌دیدگی شده و باعث خونریزی مداوم شود.

ناهنجاری شریانی وریدی ریه

این عارضه نوعی ناهنجاری نادر است. این عارضه زمانی ایجاد می‌شود که سوراخ غیرطبیعی بین سرخ‌رگ و سیاه‌رگ ریه وجود دارد و این حالت زمانی بروز می‌کند که اکسیژن به میزان کافی وجود نداشته باشد. درمان این عارضه به علت نیاز به جراحی می‌تواند بسیار پرهزینه باشد.

سندرم گودپاسچر

این عارضه در اثر خونریزی ریوی و گلومرلونفریت و تولید آنتی‌بادی‌ها علیه غشاء پایه ایجاد می‌شود. این عارضه بر کلیه و ریه اثر می‌گذارد. این حالت نشان می‌دهد که دستگاه ایمنی نوزاد دارای مشکل می‌باشد و باعث می‌شود تا سلول‌های سالم مورد حمله قرار بگیرند.

لارنژیت

این عارضه زمانی ایجاد می‌شود که غشاء مخاطی پوشاننده حنجره نوزاد دچار التهاب می‌شود. حنجره در قسمت فوقانی مجرای تنفسی قرار دارد. همین امر می‌تواند دلیل وجود خون در استفراغ نوزاد باشد.

ازوفاژیت

این عارضه زمانی ایجاد می‌شود که مری دچار عفونت شود. مری لوله‌ای است که غذا از طریق آن به معده می‌رسد.

خونریزی بینی

خون در اثر خونریزی بینی وارد حلق می‌شود. این خون در اثر رفلاکس یا سرفه خارج می‌شود. این حالت بسیار شایع است و جای نگرانی ندارد.

زخم شدن گلو ناشی از سرفه شدید

در صورت سرفه شدید و مکرر، گلوی نوزاد زخم شده و خونریزی می‌کند. استفراغ خونی در اثر سرفه نگران‌کننده نمی‌باشد. پس از  بهبود سرفه، زخم گلو نیز بهبود پیدا می‌کند.

بیماری سل

عفونت ریه‌ها یکی از دلایل مهم وجود خون در استفراغ است. امکان دارد نوزاد بوسیله باکتری موجود در هوا به این عفونت دچار شده باشد.

زمان مراجعه به پزشک


زمان مراجعه به پزشک

چنانچه حدس می‌زنید که نوزاد مبتلا به عارضه‌ای می‌باشد، سریعا به بیمارستان رفته یا به پزشک مراجعه کنید. هرگز در درمان بیماری نوزاد تاخیر نکنید زیرا احتمال دارد نوزاد به عارضه‌ای خطرناک مبتلا باشد. چنانچه نشانه‌های مانند ورم شکم، استفراغ سبز، خواب‌آلودگی یا تب در نوزاد وجود دارند باید سریعا به بیمارستان مراجعه کنید. در این موارد نوزاد به مراقبت‌های فوری پزشکی نیاز دارد.

مواردی که در صورت وجود خون در استفراغ نوزاد باید رعایت کرد


مواردی که در صورت وجود خون در استفراغ نوزاد باید رعایت کرد

با دیدن خود در استفراغ نوزاد وحشت نکنید

در چنین مواردی اصلا نترسید و خونسردی خود را حفظ کنید. در غیر این صورت امکان دارد باعث ایجاد مشکلی شوید و وضعیت را بدتر کنید. به همین دلیل آرامش خود را حفظ کرده و با موقعیت موجود عقلانی و منطقی برخورد کنید.

بررسی علائم در نوزاد

علائمی که در نوزاد وجود دارند را بررسی کنید. چنانچه استفراغ یا رفلاکس نوزاد ته رنگ صورتی دارد، خون از مادر وارد بدن نوزاد شده است. چنانچه تصور می‌کنید که نوزاد واقعا مشکلی دارد و علائم نشان‌دهنده عارضه‌ای جدی می‌باشند، بایستی با پزشک اطفال تماس بگیرید.

خونسردی خود را حفظ کرده و با پزشک اطفال تماس بگیرید

احتمال دارد فعلا نیازی به مراجعه به بیمارستان نباشد. سریعا با پزشک اطفال تماس گرفته و علائم را برای آن‌ها توضیح دهید تا از عارضه و شدت آن اطلاع پیدا کنید.

مراجعه به بیمارستان

چنانچه قادر نیستید با پزشک تماس بگیرید و از علائم و وضعیت نوزاد خود هیچ اطلاعی ندارید، بایستی سریعا به بیمارستان مراجعه کنید تا اقدامات لازم انجام شود. در زمان مراجعه به بیمارستان اطمینان حاصل کنید که نوزاد در وضعیت مناسبی قرار داشته باشد زیرا استفراغ خونی می‌تواند بسیار دردناک باشد.

روش‌هایی برای کاهش استفراغ خونی در نوزاد


روش‌هایی برای کاهش استفراغ خونی در نوزاد

در اینجا روش‌هایی برای کنترل استفراغ نوزاد شرح داده می‌شوند:

  • مطمئن شوید که نوزاد پس از تغذیه، گاز معده را تخلیه کند : این کار از تجمع هوا در شکم جلوگیری کرده و باعث کاهش رفلاکس می‌شود.
  • نوزاد را خیلی حرکت ندهید : پس از هر بار تغذیه، خیلی نوزاد را تکان ندهید و از حرکت نوزاد به مقدار زیاد خودداری کنید.
  • از غذا دادن بیش از حد به نوزاد خودداری کنید : نوزاد بایستی مقدار کمتری شیر بخورد و در فواصل زمانی کوتاه تغذیه کند. هیچ گاه در تغذیه نوزاد افراط نکنید.

روش‌های مختلف تسکین درد نوزاد


نوزادان قادر به شکایت کردن نیستند چرا که نمی‌توانند صحبت کنند، ولی به علت سرفه دچار درد شدید می‌شوند؛ خصوصا اگر در سرفه آن‌ها خون وجود داشته باشد. در این صورت امکان دارد گریه کنند.

در اینجا روش‌هایی برای تسکین درد نوزاد شرح داده می‌شوند :

نوزادان همیشه به گرما نیاز دارند و خصوصا زمانی که در آغوش مادر هستند بیشتر احساس راحتی می‌کنند. بنابراین نوزاد را در یک پتوی نرم قرار داده و او را روی سینه خود بخوابانید تا احساس آرامش کنند.

تلاش کنید تا توجه نوزاد را از هرچیزی که آزارش می‌دهد منحرف کنید. برای مثال به او اسباب‌بازی مورد علاقه‌اش را بدهید، برای او شکلک در بیاورید و موسیقی ملایم برایش پخش کنید. خصوصا صدای والدین باعث آرامش نوزاد می‌شود. حتی با این که می‌دانید نوزاد حرف‌های شما را متوجه نمی‌شود، تا آنجا که می‌توانید با او صحبت کنید.

نوازش تمام آن چیزی است که نوزاد به آن نیاز دارد. بنابراین در حد امکان نوزاد را در آغوش گرفته و او را نوازش کنید. گرما و محبت مادر باعث آرامش نوزاد می‌شود. هیچ گاه این کار را متوقف نکنید زیرا نوازش مداوم نوزاد را بر این احساس متمرکز نگه می‌دارد.

اگر نوزاد گریه می‌کند و شما قادر نیستید گریه او را متوقف کنید، احتمالا نوزاد دچار درد شدیدی است. می‌توانید دارویی سبک مانند تایلنول برای کاهش درد به او بدهید تا درد تسکین پیدا کند.

در صورتیکه وضعیت سلامتی نوزاد بسیار بد می‌باشد، در بردن او به بیمارستان تاخیر نکنید. والدین باتجربه به این نکته آگاه هستند که نوزاد به توجه و مراقبت بسیاری نیاز دارد.